(Νιόμβρης 2007,
του Νικόλα Νικολάου)
17 Νοεμβρίου 1973. Μια γνήσια εξέγερση ενάντια στο δικτατορικό φασιστικό καθεστώς της χούντας που λειτουργούσε ως ο εντολοδόχος του αμερικανονατοϊκου ιμπεριαλισμού στην Ελλάδα. Η απριλιανή χούντα δεν αποτελούνταν απλώς από κάποιους επίορκους ή άφρονες αξιωματικούς αλλά από μια ομάδα στρατιωτικών που κρατήθηκε στην εξουσία με τη στήριξη και τα δολάρια των Αμερικανών αλλά και τη συναίνεση των ανακτόρων που κινούσε τα νήματα της πολιτικής ζωής της Ελλάδας.
Δεν ήταν όμως ούτε τυχαίο γεγονός, ούτε σπορά της τύχης. Ήταν προϊόν ιστορικό, τέκνο της ανάγκης και ώριμος τέκνο της οργής ενός ολόκληρου λαού. Μήνες πριν σημειώθηκαν αντιδράσεις στο χουντικό νόμο για υποχρεωτική στράτευση των φοιτητών που ανέπτυσσαν συνδικαλιστική δράση, αναβολή των εκλογών και διορισμό των φοιτητικών συμβουλίων. Οι παράνομες αντιδικτατορικές οργανώσεις είχαν σκάψει βαθιά στις συνειδήσεις του λαού και της φοιτητικής νεολαίας, μπολιάζοντάς τη με αντϊιμπεριαλιστικά συνθήματα, επαναστατικά αιτήματα και την προοπτική της ρήξης και της ανατροπής.
Η Χούντα ήταν απομονωμένη από το λαό αλλά ένα μέρος των Ελλήνων κρατούσε παθητική στάση, ενώ μια μερίδα των αστών πολιτικών συμβιβάστηκε ανοιχτά με το καθεστώς. Υπήρχαν βέβαια και οι συνεργάτες-υμνητές της δικτατορίας. Ανάμεσα τους και το «επίσημο κυπριακό φοιτητικό κίνημα», αφού το διαβόητο Δράσις-ΚΕΣ διοριζόταν από το καθεστώς ως το ΔΣ της ΕΦΕΚ Αθήνας και αυτό ανταπέδιδε με καταδόσεις δημοκρατικών Κυπρίων.
Όμως όπως έλεγε και ο ποιητής: « Όσο γιγαντιαία είναι η φασιστική δικτατορία άλλο τόσο μεγαλύτερη θα είναι η αντίσταση του Παλλαϊκού φασιστικού Μετώπου ενάντια στη δικτατορία. Η φάμπρικα δεν σταματά να δουλεύει. Μέρα και νύκτα παλεύει κόντρα στους ξένους πάτρωνες που επηρεάζουν τους δικτάτορες και προπαγανδίζουν τους με υποστηρικτές του φασισμού τον ελληνικό λαό.» Στις 14 Νοεμβρίου μια γιγαντιαία διαδήλωση σείει την Αθήνα και καταλαμβάνει το Πολυτεχνείο. Τα συναισθήματα εκδηλώνονται μέσα από τα λάβαρα και τα πανό πλημμυρίζοντας με φωνές και συνθήματα. Μερικά ήταν: «ΚΑΤΩ Η ΧΟΥΝΤΑ», « ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ», «Ο ΦΑΣΙΣΜΟΣ ΔΕ ΘΑ ΠΕΡΑΣΕΙ», «ΨΩΜΙ - ΠΑΙΔΕΙΑ - ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ».
Την επόμενη μέρα εκπέμπει ο ραδιοφωνικός σταθμός: « Εδώ Πολυτεχνείο, εδώ Πολυτεχνείο. Σας μιλάει ραδιοφωνικός σταθμός των ελεύθερων αγωνιζόμενων φοιτητών, των ελεύθερων αγωνιζόμενων Ελλήνων….. Καλούμε όλες τις αντιδικτατορικές δυνάμεις και όλα τα δημοκρατικά αντιδικτατορικά κόμματα ν’ αγωνιστούν μαζί μας. Όλοι εδώ στον αγώνα ενάντια στη Χούντα. Ελληνικέ λαέ έχουμε την ανάγκη σου. Όλοι ενωμένοι θα επιτύχουμε. Κάτω η Χούντα». Ο λαός ανταποκρίνεται και συρρέει μαζικά γύρω από το Πολυτεχνείο. Η κατάληψη μετατρέπεται σε λαϊκή χιονοστιβάδα κι εξαπλώνεται σε Θεσσαλονίκη, Πάτρα, Γιάννενα.
Μπροστά στο κίνδυνο η Χούντα ενεργεί όπως ξέρει καλύτερα κι αποφασίζει να πνίξει την εξέγερση στο αίμα. Ο στρατός μπαίνει στο Πανεπιστήμιο, και μετά αρχίζει κυνηγητό στο κέντρο της Αθήνας. Συλλήψεις, ξυλοδαρμοί, βασανισμοί, δολοφονίες….
Από δω και πέρα το καθεστώς δείχνει το πραγματικό του πρόσωπο και πλέον αναλαμβάνει ο ταξίαρχος Ιωαννίδης, αποφασισμένος να ξεμπερδεύει με το Μακάριο που ήταν εμπόδιο στα σχέδια των ιμπεριαλιστών για διχοτόμηση και νατοποίηση της Κύπρου. Δίπλα σε αυτό το δικτάτορα στάθηκε πάλι το Δράσις-ΚΕΣ συγχαίροντας τον «Ταξίαρχε είμεθα παρά το πλευρό σου» και αυτός ανταπέδωσε φέρνοντας πίσω τους απελαθέντες από τον Παπαδόπουλο Δρασίτες.
Η εξέγερση του Νοέμβρη παρά το βαρύ τίμημα σε ανθρώπινες ζωές δεν έριξε τη Χούντα. Σήμανε όμως την αρχή του τέλους για τη δικτατορία. Πρόλαβε βέβαια να βυθίσει τη πατρίδα μας στο αίμα. Το αμερικανόπνευστο σχέδιο είχε δύο μέρη για δύο παίκτες: πραξικοπηματική ανατροπή του Μακάριου από τη χούντα και εισβολή από τον τούρκικο αττίλα. Και το σχέδιο εκτελέστηκε κατά γράμμα. Το Πολυτεχνείο είναι φάρος για τον κυπριακό λαό αφού επιμένει να δακτυλοδείχνει τον ένοχο της τραγωδίας μας: τον ιμπεριαλισμό. Ο Νοέμβρης του 1973 έχει για μας ακόμα μία σημασία, αφού ήταν ο σπόρος για την ίδρυση της Προοδευτικής Κίνησης Κυπρίων Φοιτητών και της ΠΟΦΝΕ, από τους Κύπριους που συμμετείχαν στη λαϊκή εξέγερση του Πολυτεχνείου. Για αυτό το πρώτο αίτημα της Προοδευτικής ήταν η δημοκρατία στο κυπριακό φοιτητικό κίνημα.
Εντούτοις όμως τα αιτήματα του Νοέμβρη μένουν ανεκπλήρωτα. Τα όνειρα των φοιτητών ακόμα να πάρουν εκδίκηση. «Έξω το ΝΑΤΟ», «Έξω οι Αμερικανοί» και η Κύπρος που ακόμα να βρει δικαίωση… Όμως η απογοήτευση και η ιδιοτέλεια της εποχής δεν μπορούν να είναι πρόσχημα για παραίτηση από τους σημερινούς αγώνες. Το Πολυτεχνείο κατέρριψε τη λογική της μοιρολατρίας και του «δε γίνεται τίποτα». Το Πολυτεχνείο έδειξε το δρόμο της πάλης και του αγώνα. Και αυτός είναι ο δρόμος μέχρι να κατεδαφιστεί το σύστημα που δεν μπορεί να εξασφαλίσει «ψωμί, παιδεία κι ελευθερία» για όλους, αυτή η «δημοκρατία» που όταν φοβάται γίνεται δικτατορία, που ευρωφακελώνει, που γεννά τρομονόμους, που ποινικοποιεί αγώνες.
Τριάντα τέσσερα χρόνια μετά η εξέγερση του Πολυτεχνείου δεν φυλακίζεται σε ρετρό φωτογραφίες και δεν ροκανίζεται από τελετουργίες. Δεν μπαίνει στα σαλόνια του συμβιβασμού, δεν εξαργυρώνει τα όνειρά της με βολέματα στην εξουσία. Το Πολυτεχνείο ζει μέσα στους αγώνες της δικής μας γενιάς. Ζωντανεύει όταν ξεχύνονται στους δρόμους ξανά εργάτες, αγρότες, φοιτητές…!
