35 χρόνια Προοδευτική
(Φλεβάρης 2009,
του Φύτου Παντελή)
«Κάθε μέρα που περνά, κάθε στιγμή, κάνουν τον αγώνα της νεολαίας και του λαού μας πιο δύσκολο. Έτσι η συσπείρωση όλων των προοδευτικών Κυπρίων φοιτητών είναι αναγκαία. Σε στιγμές που ο λαός μας δεινοπαθεί ξεριζωμένος από τα σπίτια του, καλούμαστε να αγωνιστούμε σε συνεργασία με το ελληνικό νεολαιίστικο κίνημα, με τη νέα δημοκρατική Εθνική Φοιτητική Ένωση Ελλάδας ΕΦΕΕ, με τις άλλες προοδευτικές δυνάμεις της κυπριακής νεολαίας, για μια Κύπρο ανεξάρτητη και αποστρατιωτικοποιημένη. Να συσπειρώσουμε γύρω μας όλους τους νέους συμπατριώτες μας, που οι πράκτορες των ιμπεριαλιστών και τα φασιστικά στοιχεία με τα σοβινιστικά τους κηρύγματα, αποπροσανατολίζουν κι εκμεταλλεύονται τον πατριωτισμό και τον αυθορμητισμό τους. Να κινητοποιήσουμε τους Κύπριους φοιτητές που είναι διασκορπισμένοι και που οι εκλογές έδειξαν ότι είναι αποκομμένοι από το δημοκρατικό κίνημα. Η Προοδευτική Κίνηση, δημιούργημα της ανάγκης του μεθοδευμένου αγώνα, στήθηκε πριν λίγους μήνες, με σκοπό να αντιμετωπίσει τα συσσωρευμένα προβλήματα του φοιτητή». Με αυτό το κάλεσμα, ξεκίνησαν οι αγώνες μας πριν από 35 χρόνια, σ’ ένα ημιυπόγειο στα Εξάρχεια, όπου λιγοστοί Κύπριοι φοιτητές προχώρησαν στην ίδρυση της Προοδευτικής.
Οι αγώνες όμως για ένα δημοκρατικό και μαζικό φοιτητικό κίνημα, δεν ξεκίνησαν τον Οκτώβρη του 1974, αλλά μερικά χρόνια πριν. Τα πρώτα βήματα οργάνωσης του κυπριακού φ.κ. είχαν οδηγήσει στη δημιουργία ενός συντονιστικού δευτεροβάθμιου οργάνου, της ΟΕΦΕΚ (Ομοσπονδία Εθνικών Φοιτητικών Ενώσεων Κύπρου) από τις ΕΦΕΚ Αθήνας και Θεσσαλονίκης και στην οποία είχαν ενταχθεί οι κυπριακές φοιτητικές ενώσεις που υπήρχαν στη Σοβιετική Ένωση, στης Βουλγαρία, στη Λ.Δ. Γερμανία και στη Τσεχοσλοβακία.
Τη θετική πορεία της ΟΕΦΕΚ, έρχεται να διακόψει η ταύτιση της ηγεσίας της με τη χούντα των συνταγματαρχών, που κατέλαβε την εξουσία στην Ελλάδα το 1967. Τον Ιούνη του 1967, ο στρατιωτικός διοικητής της Αθήνας καθαιρεί το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΦΕΚ Αθήνας (το οποίο σύμφωνα με το καταστατικό διόριζε το ΔΣ της ΟΕΦΕΚ) και διορίζει νέο ΔΣ από φιλοχουντικά στοιχεία (που στελέχωσαν αργότερα και την ΕΟΚΑ Β΄). Σύμφωνα με άρθρο της γνωστής ενωτικής και αντιμακαριακής εφημερίδας «Πατρίδα»: «οι διοικήσεις των Εθνικών Φοιτητικών Ενώσεων ΕΦΕΚ και ΟΕΦΕΚ, έχουν επιμελώς επιλεγεί υπό του στρατιωτικού διοικητή Αθηνών μετά την Επανάσταση της 21ης Απριλίου, εις αντικατάσταση των ανεξαρτησιακών και συνοδοιπορικών διοικήσεων του παρελθόντος, μεταξύ των Κυπρίων σπουδαστών των διακρινομένων για τα εθνικόφρονα των φρονήματα…» (9.12.1967). Από αυτή τη στιγμή, το κυπριακό φοιτητικό κίνημα φιμώνεται και τα διορισμένα ΔΣ της ΕΦΕΚ Αθήνας, Θεσσαλονίκης και της ΟΕΦΕΚ, αποτελούν πειθήνια όργανα της Χούντας, που συνειδητά συμβάλλουν στα αμερικανονατοϊκά σχέδια για ξεπούλημα της πατρίδας μας.
Για περισσότερη δημοκρατικοφάνεια, ιδρύουν φοιτητική παράταξη που υποτίθεται θα συμμετείχε σε φοιτητικές εκλογές. Έτσι γεννιέται το γνωστό «Δράσις», από μια ομάδα δηλωμένων φιλοχουντικών, πίσω από τους οποίους βρίσκεται ο Γρίβας, ο οποίος σήμερα αναγνωρίζεται ως ο ιδρυτής της παράταξης. Καθ’ όλη την περίοδο της δικτατορίας, το ΔΣ της «Δράσις» είναι ταυτόχρονα και ΔΣ της ΕΦΕΚ. Η Χούντα παρέχει κάθε στήριξη στη «Δράσις» κι αυτή ανταποδίδει καταδίδοντας δημοκρατικούς φοιτητές στην Ασφάλεια και συμμετέχοντας σε μια εκστρατεία τρομοκρατίας των δημοκρατικών φοιτητών, οι οποίοι πλέον αποκλείονται μαζικά από τις εστίες. Εξ ονόματος των Κυπρίων φοιτητών μιλά μια δράκα ακροδεξιών, οι οποίοι λίγο αργότερα φιγουράρουν στην ηγεσία της ΕΟΚΑ Β΄ και ορισμένοι από αυτούς είναι σήμερα «επιφανείς προσωπικότητες» της πολιτικής και οικονομικής ζωής της Κύπρου. Στηρίζουν το εκκλησιαστικό πραξικόπημα σε βάρος του Μακάριου, ενώ η ΟΕΦΕΚ με ανακοίνωση της στις 15.1.1973, δηλώνει ότι τάσσεται υπό τις διαταγές του Διγενή, εντάσσεται δηλαδή στις τάξεις της ΕΟΚΑ Β΄ και η ΕΦΕΚ Αθήνας, σε ειδική συνεδρία για το θάνατο του «Αρχηγού», αποφασίζει «εκατό Κύπριοι φοιτητές να κατέλθουν εις Κύπρον και να ενταχθούν εις τας τάξεις της ΕΟΚΑ (Β΄) προς συνέχιση του αγώνος».
Οι δημοκρατικοί φοιτητές αντιδρούν στην ποδηγέτηση από τη Χούντα και οι οκτώ από τις έντεκα φοιτητικές ενώσεις-μέλη της ΟΕΦΕΚ, δηλώνουν ότι δεν αναγνωρίζουν τα διορισμένα ΔΣ. Μέσα σε αυτές τις συνθήκες δημιουργείται τον Ιούλη του 1973 η ΠΟΦΝΕ (Παγκύπρια Ομοσπονδία Φοιτητών και Νέων Επιστημόνων), ένα νέο δευτεροβάθμιο όργανο, στο οποίο οι δημοκρατικοί φοιτητές στηρίζουν την πατριωτική γραμμή για αποφυγή του διαμελισμού και λύση του κυπριακού με βάση ενιαίο, ανεξάρτητο και κυρίαρχο κράτος και συγκρούονται με τον εοκαβητισμό και τη γραμμή της ένωσης, που οδηγεί στο διαμελισμό και τη νατοποίηση της Κύπρου.
Τον Ιούλη του 74 μπαίνει μπρος η τελική εφαρμογή του σχεδίου για διαμελισμό της Κύπρου. Ο σπόρος που έσπειραν οι φασίστες σε Ελλάδα και Κύπρο, οδηγεί στο φασιστικό πραξικόπημα κατά του Μακαρίου. Οι Δρασίτες έσπευσαν να χαιρετήσουν την «επελθούσα επαναστατική αλλαγή» και να συγχαρούν την «κυβέρνηση Σαμψών». Μερικές μέρες μετά ακολουθεί το δεύτερο μέρος του σχεδίου με την τουρκική εισβολή… Την επόμενη περίοδο το κυπριακό φ.κ. στην Ελλάδα, πρωταγωνιστεί στον αγώνα της ηθικής και υλικής ενίσχυσης του λαού μας.
Όμως οι Δρασίτες, αντί να κρυφτούν από ντροπή για τη συνενοχή τους στην κυπριακή τραγωδία, ανασυντάσσονται και οργανώνονται, ενισχυμένοι από ένα μεγάλο αριθμό «εθνικοφρόνων», που έφυγαν από την Κύπρο κάτω από το βάρος της παλλαϊκής κατακραυγής. Έτσι, παρά το γεγονός ότι η Χούντα έπεσε, οι δυνάμεις της ακροδεξιάς αρχίζουν μια νέα εκστρατεία τρομοκρατίας, προκείμενου να κρατήσουν τον έλεγχο του φ.κ. Στην ιστορική Συνέλευση που γίνεται τον Οκτώβρη του 1974, εκλέγεται δημοκρατικό προεδρείο. Οι Δρασίτες όμως απαντούν με εοκαβήτικα συνθήματα και με την προστασία της αστυνομίας κτυπούν άγρια δημοκρατικούς φοιτητές, καταλαμβάνουν τα γραφεία της ΕΦΕΚ και τα λεηλατούν.
Από δω και μπρος, μια πολύχρονη πάλη θα δοθεί μέχρι τον εκδημοκρατισμό του κυπριακού φ.κ. Πάλη που είχε να αντιμετωπίσει τη βία, τον τραμπουκισμό, τις νοθείες και τη μαύρη προπαγάνδα των αντιδραστικών κατάλοιπων του φασισμού.
Ήταν επιτακτική η ανάγκη για μια αταλάντευτη και συγκροτημένη φοιτητική δύναμη, που θα διέλυε τα ιδεολογικά σκοτάδια του φασισμού και θα φώτιζε τις αδυναμίες και τη σύγχυση που ταλάνιζαν το δημοκρατικό στρατόπεδο. Μια δύναμη με αντιιμπεριαλιστικό προσανατολισμό που θα καταστήσει το φ.κ. προπύργιο αγωνιστικής ενότητας για τον αντικατοχικό αγώνα του λαού μας που μόλις άρχιζε. Με ώριμες πλέον τις συνθήκες, ιδρύεται από δημοκρατικούς φοιτητές που συμμετείχαν στον αντιδικτατορικό αγώνα (ορισμένοι από αυτούς στην εξέγερση του Πολυτεχνείου) η Προοδευτική ΚΚΦΑ, ως η έκφραση των πιο προοδευτικών ιδανικών για τον άνθρωπο και το μέλλον του και ως κομμάτι του Λαϊκού Κινήματος της Κύπρου. Εξαρχής η στρατηγική επιδίωξη ήταν η συνεργασία με Αναγέννηση και Αγώνα, προκειμένου να απαλλαγεί οριστικά το κυπριακό φ.κ. από τα φασιστικά στοιχεία. Παράλληλα αναδεικνύει φοιτητικά προβλήματα και απαιτεί λύσεις μέσα από μια ολοκληρωμένη κρατική φοιτητική μέριμνα. Έντονα οξυμένο ήταν το στεγαστικό πρόβλημα αλλά και το ύψος των φοιτητικών ναύλων, ιδιαίτερα μέσα στις δύσκολες συνθήκες που έφερε η εισβολή και ο ξεριζωμός για χιλιάδες οικογένειες.
Αυτή ήταν η αφετηρία της Προοδευτικής Κ.Φ., που σήμερα απλώνεται σε όλους τους χώρους σπουδών Κυπρίων φοιτητών κι είναι η πρώτη δύναμη του κυπριακού φ.κ. Η Προοδευτική από την ίδρυση της, καταξιώθηκε στις συνειδήσεις των φοιτητών ως η παράταξη που εκφράζει γνήσια κι έμπρακτα το αίτημα της για δικαίωμα στη μόρφωση και στη δουλειά. Ταυτόχρονα αποτελεί το μεγάλο πόλο της δημοκρατίας και της διεκδίκησης κι εκφράζει τον άμεσο στόχο της επανένωσης της Κύπρου. Συνεχίζουμε με το λάβαρο της Αριστεράς αγέρωχο, τις γροθιές υψωμένες και τις κόκκινες καρδιές ψηλά! Τα 35 χρόνια ήταν μόνο η αρχή…
